ଓଡ଼ିଆ ଭାଗବତ ଗଦ୍ୟରେ!

ଓଡ଼ିଆ ଭାଗବତ ଗଦ୍ୟରେ!

ଭାଗ – ୨୩ : ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରକା ପ୍ରବେଶ — ଭକ୍ତି, ପ୍ରେମ ଓ ଆନନ୍ଦର ଅପୂର୍ବ କାହାଣୀ!

ଲେଖକ : ଲୋକନାଥ ମିଶ୍ର MA, LLB, IRS (Retired)

୧. ପ୍ରଭୁଙ୍କ ପାଞ୍ଚଜନ୍ୟ ଶଙ୍ଖନାଦ!

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ନିଜର ପ୍ରିୟ ନଗରୀ ଦ୍ୱାରକାରେ ପହଞ୍ଚିଲେ । ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ ପ୍ରଭୁ ନିଜ ରାଜ୍ୟକୁ ଫେରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ହାତରେ ଥିଲା ପବିତ୍ର ପାଞ୍ଚଜନ୍ୟ ଶଙ୍ଖ । ସେ ଶଙ୍ଖ ବଜାଇଲେ ।

ଶଙ୍ଖର ଧ୍ୱନି ଦ୍ୱାରକା ନଗରୀରେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ ହେଲା । ସେହି ଧ୍ୱନି ଶୁଣି ନଗରବାସୀଙ୍କ ହୃଦୟରେ ଆନନ୍ଦ ଜାଗିଉଠିଲା । ସମସ୍ତେ ବୁଝିଗଲେ—ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରିୟ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଫେରି ଆସିଛନ୍ତି !

ଯେଉଁମାନେ ଏତେ ଦିନ ଧରି ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଅପେକ୍ଷା କରୁଥିଲେ, ସେମାନେ ଆଉ ଘରେ ରହିପାରିଲେ ନାହିଁ । କେହି ଘରୁ ବାହାରି ଆସିଲେ । କେହି ନିଜ ହାତରେ ଉପହାର ଧରିଲେ । କେହି ମନେ ମନେ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ । ସମସ୍ତଙ୍କର ଗୋଟିଏ ଇଚ୍ଛା—ନିଜ ଆଖିରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଖିବା ।

ଅତିବଡ଼ୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ଏହି ଦୃଶ୍ୟକୁ ଅତି ସୁନ୍ଦର ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି । ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଶଙ୍ଖନାଦ ଲୋକମାନଙ୍କ ମନର ଦୁଃଖ ଦୂର କରି ଆନନ୍ଦ ଭରିଦେଲା ।

୨. ଭକ୍ତମାନେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ପାଖକୁ ଧାଇଁ ଆସିଲେ!

ଦ୍ୱାରକାବାସୀମାନେ ନାନା ପ୍ରକାର ଉପହାର ନେଇ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସିଲେ । କିନ୍ତୁ ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରକୃତ ଉପହାର ଥିଲା ସେମାନଙ୍କ ହୃଦୟର ପ୍ରେମ ।

କେହି ମୁଣ୍ଡ ନୁଆଁଇ ପ୍ରଣାମ କଲେ । କେହି ହାତ ଯୋଡ଼ି ଠିଆ ହେଲେ । କେହି ଆନନ୍ଦରେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ମୁହଁକୁ ଚାହିଁ ରହିଲେ । ସେମାନଙ୍କ ମନରେ ଥିବା ଆନନ୍ଦକୁ ଶବ୍ଦରେ ପ୍ରକାଶ କରିବା ସହଜ ନଥିଲା ।

ସେମାନେ ଭାବୁଥିଲେ—

“ହେ ପ୍ରଭୁ ! ତୁମେ ଆମ ପାଖକୁ ଫେରି ଆସିଛ । ତୁମକୁ ଦେଖି ଆମ ମନ ଶାନ୍ତ ହେଲା । ତୁମର ମୁହଁ ଦେଖିଲେ ଆମର ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ଭୁଲିଯାଉ । ତୁମେ ଆମ ପାଇଁ କେବଳ ଜଣେ ରାଜା ନୁହଁ । ତୁମେ ଆମର ଆଶ୍ରୟ, ଆମର ବନ୍ଧୁ ଓ ଆମର ପ୍ରିୟ ପ୍ରଭୁ ।”

ଏହା ଭକ୍ତିର ଏକ ଅତି ସୁନ୍ଦର ରୂପ । ଭକ୍ତ ଭଗବାନଙ୍କୁ କେବଳ ଦୂରରେ ଥିବା ଜଣେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେବତା ଭାବରେ ଦେଖେ ନାହିଁ । ସେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ନିଜର ଅତି ନିକଟର ଆତ୍ମୀୟ ଭାବରେ ଅନୁଭବ କରେ ।

୩. ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଆଗମନ ପାଇଁ ସଜିଲା ଦ୍ୱାରକା!

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ନଗରୀରେ ପ୍ରବେଶ କରିବେ ବୋଲି ଜାଣି ଦ୍ୱାରକାକୁ ସୁନ୍ଦର ଭାବରେ ସଜାଗଲା । ରାସ୍ତାଗୁଡ଼ିକ ସଫା କରାଗଲା । ଘରଦ୍ୱାରରେ ମଙ୍ଗଳର ଚିହ୍ନ ରଖାଗଲା । ଧ୍ୱଜା ଓ ପତାକାରେ ନଗରୀ ଶୋଭା ପାଇଲା । ରାସ୍ତାରେ ଫୁଲ ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ ଜଳ ଛିଞ୍ଚାଗଲା ।

ଘରେ ଘରେ ପୂର୍ଣ୍ଣକଳସ, ଦୀପ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମଙ୍ଗଳ ଉପଚାର ରଖାଗଲା । ଶଙ୍ଖ, ଭେରୀ ଓ ବିଭିନ୍ନ ବାଦ୍ୟର ଧ୍ୱନିରେ ପରିବେଶ ମୁଖରିତ ହେଲା ।

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ପରିବାରର ସଦସ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ସ୍ୱାଗତ କରିବା ପାଇଁ ବାହାରିଲେ । ବସୁଦେବ, ବଳରାମ, ଅକ୍ରୂର, ଉଗ୍ରସେନ ଓ ଅନ୍ୟ ଆତ୍ମୀୟମାନଙ୍କ ମନ ଆନନ୍ଦରେ ଭରିଗଲା ।

କେହି ନିଜର ଖାଇବା କଥା ଭାବିଲେ ନାହିଁ । କେହି ଶୋଇବା କଥା ମନେ ପକାଇଲେ ନାହିଁ । ସମସ୍ତେ ନିଜ ପ୍ରିୟ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ବ୍ୟାକୁଳ ହେଲେ ।

ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଆଗମନରେ ଏକ ନଗରୀ କିପରି ଆନନ୍ଦରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଯାଏ, ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ତାହାର ଏକ ମନୋମୁଗ୍ଧକର ଚିତ୍ର ଆମ ସମ୍ମୁଖରେ ରଖିଛନ୍ତି ।

୪. ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ସ୍ନେହମୟ ବ୍ୟବହାର!

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ନଗରୀରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ । ଲୋକମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ରହିଲେ । ସେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ନିଜ ନିଜ ଭାବ ଅନୁସାରେ ସ୍ନେହ ଦେଲେ ।

କାହାକୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ । କାହାର ହାତ ଧରିଲେ । କାହାକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ । କାହାର ମୁଣ୍ଡରେ ସ୍ନେହରେ ହାତ ରଖିଲେ । କାହାକୁ ମଧୁର ହସରେ ଚାହିଁ ଆଶ୍ୱାସନା ଦେଲେ ।

ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଏହି ବ୍ୟବହାର ଆମକୁ ଗଭୀର ଶିକ୍ଷା ଦିଏ । ପ୍ରକୃତ ମହାନ ବ୍ୟକ୍ତି କେବଳ ନିଜର ମହିମା ପ୍ରକାଶ କରନ୍ତି ନାହିଁ । ସେ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦିଅନ୍ତି । ସେମାନଙ୍କ ଦୁଃଖ ବୁଝନ୍ତି । ନିଜର ସ୍ନେହ ଓ ମଧୁର ବାଣୀରେ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ମନକୁ ଆଶ୍ୱାସନା ଦିଅନ୍ତି ।

ଭଗବାନଙ୍କ ମହିମା କେବଳ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ ନୁହେଁ । ଭକ୍ତଙ୍କ ପ୍ରତି ତାଙ୍କର ଅସୀମ କରୁଣାରେ ମଧ୍ୟ ତାହା ପ୍ରକାଶ ପାଏ ।

୫. ଦ୍ୱାରକାର ନାରୀମାନେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଦର୍ଶନ କଲେ!

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ନଗରୀରେ ପ୍ରବେଶ କରୁଥିବା ବେଳେ ଦ୍ୱାରକାର ନାରୀମାନେ ତାଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆଗ୍ରହୀ ହେଲେ । ଅନେକେ ନିଜ ଘରର ଉପର ଭାଗକୁ ଯାଇ ରାସ୍ତା ଆଡ଼କୁ ଚାହିଁଲେ । ସେମାନେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ସୁନ୍ଦର ରୂପକୁ ଦେଖି ଆନନ୍ଦରେ ବିଭୋର ହୋଇଗଲେ ।

ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ରୂପକୁ ଅତି ମଧୁର ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି । ତାଙ୍କ ଦେହର ନୀଳବର୍ଣ୍ଣ, ପୀତବସନ, ବନମାଳା ଓ କାନରେ ମକରାକୃତି କୁଣ୍ଡଳ ତାଙ୍କ ରୂପକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ମନୋହର କରିଥିଲା ।

ତାଙ୍କର ସେହି ରୂପ ଦେଖି ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ମନରେ ଅପାର ପ୍ରେମ ଜାଗିଉଠିଲା । ଯେତେ ଦେଖିଲେ ମଧ୍ୟ ସେମାନଙ୍କ ମନ ତୃପ୍ତ ହେଉ ନଥିଲା ।

ଏଠାରେ ଆମେ ଗୋଟିଏ କଥା ବୁଝିବା ଉଚିତ । ଭାଗବତରେ ଭଗବାନଙ୍କ ସୁନ୍ଦର ରୂପର ବର୍ଣ୍ଣନା କେବଳ ଦେହର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ କଥା କହିବା ପାଇଁ ନୁହେଁ । ଭକ୍ତଙ୍କ ହୃଦୟରେ ଭଗବାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଯେଉଁ ଗଭୀର ପ୍ରେମ ରହିଛି, ସେହି ପ୍ରେମକୁ ଅନୁଭବ କରାଇବା ହିଁ ଏହାର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ।

୬. ମାତାମାନଙ୍କ ସହିତ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ମିଳନ!

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ନଗରୀରେ ପ୍ରବେଶ କରିବା ପରେ ତାଙ୍କ ମାତାମାନେ ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସିଲେ । ମାଆଙ୍କ ହୃଦୟରେ ପୁଅ ପାଇଁ ଯେଉଁ ସ୍ନେହ ଥାଏ, ତାହାର ତୁଳନା ନାହିଁ ।

ସେମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ । ତାଙ୍କୁ କୋଳରେ ବସାଇ ସ୍ନେହ ପ୍ରକାଶ କଲେ । ଆନନ୍ଦରେ ସେମାନଙ୍କ ଆଖିରୁ ଲୁହ ଝରିପଡ଼ିଲା ।

ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଆମ ହୃଦୟକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରେ । ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସମଗ୍ର ଜଗତର ପ୍ରଭୁ । ତଥାପି ମାତାମାନଙ୍କ ପାଖରେ ସେ ଜଣେ ସ୍ନେହପିପାସୁ ପୁଅ । ଭଗବାନଙ୍କ ଏହି ଲୀଳା ଆମକୁ ବୁଝାଏ ଯେ, ଭକ୍ତିରେ ପ୍ରେମର ମୂଲ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅଧିକ ।

ମାଆ ଯେପରି ନିଜ ପୁଅକୁ ନିଃସ୍ୱାର୍ଥ ଭାବରେ ଭଲ ପାଆନ୍ତି, ସେହିପରି ଭକ୍ତ ମଧ୍ୟ ଭଗବାନଙ୍କୁ ନିଃସ୍ୱାର୍ଥ ଭାବରେ ଭଲ ପାଇବା ଶିଖିପାରେ । ଯେଉଁ ପ୍ରେମରେ ସ୍ୱାର୍ଥ ନଥାଏ, ସେହି ପ୍ରେମ ମନକୁ ପବିତ୍ର କରେ ।

୭. ନିଜ ଗୃହକୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ!

ମାତାମାନଙ୍କ ସହିତ ମିଳନ ପରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ନିଜ ଗୃହକୁ ଗଲେ । ତାଙ୍କ ଗୃହରେ ତାଙ୍କର ପତ୍ନୀମାନେ ତାଙ୍କ ଅପେକ୍ଷାରେ ଥିଲେ । ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଦେଖି ସେମାନେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ । ସ୍ନେହ ଓ ଭକ୍ତିରେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ୱାଗତ କଲେ ।

ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ଏହି ମିଳନକୁ ଭାଗବତର ନିଜସ୍ୱ କାବ୍ୟମୟ ଭାଷାରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି । ଏହା ଏକ ପରିବାରର ମିଳନ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଏଥିରେ ଭକ୍ତିର ଏକ ଗଭୀର ଭାବ ରହିଛି ।

ପ୍ରଭୁଙ୍କ ସହିତ ରହିବାର ସୁଯୋଗ ପାଇ ତାଙ୍କ ପରିବାର ସଦସ୍ୟମାନେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ । ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଆମକୁ ସ୍ମରଣ କରାଏ ଯେ, ଭଗବାନ ଭକ୍ତଙ୍କ ଜୀବନରେ ଦୂରରେ ଥିବା ଏକ ଅଜଣା ଶକ୍ତି ମାତ୍ର ନୁହନ୍ତି । ଭକ୍ତ ତାଙ୍କୁ ନିଜ ଜୀବନର ଅତି ନିକଟରେ ଅନୁଭବ କରିପାରେ ।

୮. ଏହି ଲୀଳାର ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଅର୍ଥ!

[ଆମର ସରଳ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ବ୍ୟାଖ୍ୟା — ଏହା ମୂଳ ଭାଗବତର ପଦ ନୁହେଁ ।]

ପ୍ରିୟ ପାଠକ, ଏହି କାହାଣୀରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରକା ପ୍ରବେଶର ବର୍ଣ୍ଣନା ରହିଛି । କିନ୍ତୁ ଏହାର ଭିତରେ ଭକ୍ତିର ଏକ ସୁନ୍ଦର ଶିକ୍ଷା ମଧ୍ୟ ରହିଛି ।

ଭଗବାନଙ୍କୁ ଭଲ ପାଇବା ପାଇଁ ବଡ଼ ପଣ୍ଡିତ ହେବା ଆବଶ୍ୟକ ନୁହେଁ । ବହୁତ ଧନ ଥିବା ମଧ୍ୟ ଆବଶ୍ୟକ ନୁହେଁ । ଆବଶ୍ୟକ ହେଉଛି ଏକ ସରଳ ହୃଦୟ ।

ଯେଉଁ ହୃଦୟରେ ଦୟା ଅଛି, ସତ୍ୟ ଅଛି, ଅନ୍ୟଙ୍କ ପ୍ରତି ସ୍ନେହ ଅଛି, ସେହି ହୃଦୟରେ ଭକ୍ତି ଫୁଟିପାରେ ।

ଆମେ ଯଦି ଭଗବାନଙ୍କ ନାମ ନେଉ, କିନ୍ତୁ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ କଷ୍ଟ ଦେଉ, ତେବେ ଆମର ଭକ୍ତି ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ରହିଯାଏ । ପ୍ରକୃତ ଭକ୍ତି ଆମକୁ ଭଲ ମଣିଷ ହେବାକୁ ଶିଖାଏ ।

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଦ୍ୱାରକାବାସୀଙ୍କୁ ସ୍ନେହ ଦେଲେ । ଆମେ ମଧ୍ୟ ନିଜ ପରିବାର, ପଡ଼ୋଶୀ ଓ ଅସହାୟ ଲୋକଙ୍କ ପ୍ରତି ସ୍ନେହଶୀଳ ହେବା । ଏହିପରି ଆମ ଜୀବନରେ ଭକ୍ତିର ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରକାଶ ପାଇବ ।

୯. ହୃଦୟରୁ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ନିବେଦନ!

[ଲେଖକଙ୍କ ଭକ୍ତିମୟ ପ୍ରାର୍ଥନା — ମୂଳ ଭାଗବତର ପଦ ନୁହେଁ ।]

ହେ ଦ୍ୱାରକାଧୀଶ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ !

ତୁମର ପାଞ୍ଚଜନ୍ୟ ଶଙ୍ଖନାଦ ଯେପରି ଦ୍ୱାରକାବାସୀଙ୍କ ହୃଦୟରେ ଆନନ୍ଦ ଭରିଦେଲା, ସେହିପରି ତୁମର ନାମ ଆମ ହୃଦୟରେ ଶାନ୍ତି ଭରିଦେଉ ।

ଆମେ ଦୁଃଖରେ ଥିଲେ ତୁମକୁ ଡାକିବା । ସୁଖରେ ଥିଲେ ତୁମକୁ ଭୁଲି ନଯିବା । ଆମ ମନରୁ ଅହଂକାର ଦୂର କର । ଆମକୁ ସତ୍ୟ କହିବାକୁ, ଦୟା କରିବାକୁ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ କ୍ଷମା କରିବାକୁ ଶିଖାଅ ।

ହେ ପ୍ରଭୁ ! ଆମେ ତୁମକୁ କେବଳ ମନ୍ଦିରରେ ନୁହେଁ, ଆମ ହୃଦୟରେ ମଧ୍ୟ ଅନୁଭବ କରିପାରିବା । ଆମର ପ୍ରତ୍ୟେକ କାମ ତୁମ ଚରଣରେ ସମର୍ପିତ ହେଉ ।

ଆମକୁ ଏପରି ଭକ୍ତି ଦିଅ, ଯେଉଁ ଭକ୍ତିରେ ସ୍ୱାର୍ଥ ନଥାଉ, ଅହଂକାର ନଥାଉ, କେବଳ ପ୍ରେମ ଓ ସମର୍ପଣ ଥାଉ ।

ଜୟ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ । ଜୟ ଜଗନ୍ନାଥ ।

୧୦. ମୂଳ ଓଡ଼ିଆ ଭାଗବତର ସଠିକ୍ ସନ୍ଦର୍ଭ!

ଏହି କାହାଣୀର ମୁଖ୍ୟ ଆଧାର ହେଉଛି ଅତିବଡ଼ୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସଙ୍କ ଓଡ଼ିଆ ଭାଗବତର ପ୍ରଥମ ସ୍କନ୍ଧ, ଏକାଦଶ ଅଧ୍ୟାୟ — “ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଦ୍ୱାରକାପ୍ରବେଶ” ।

• ପଦ ୧–୧୪ : ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରକା ପ୍ରବେଶ, ପାଞ୍ଚଜନ୍ୟ ଶଙ୍ଖନାଦ ଓ ନଗରବାସୀଙ୍କ ଆନନ୍ଦ ।
• ପଦ ୧୫–୩୨ : ଦ୍ୱାରକାବାସୀଙ୍କ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ପ୍ରତି ପ୍ରେମ, ତାଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଇଁ ଆକୁଳତା ଓ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ନଗରୀରେ ପ୍ରବେଶ ।
• ପଦ ୩୩–୬୫ : ଦ୍ୱାରକାର ସାଜସଜ୍ଜା, ପରିବାର ଓ ନଗରବାସୀଙ୍କ ସ୍ୱାଗତ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ସ୍ନେହପୂର୍ଣ୍ଣ ବ୍ୟବହାର ।
• ପଦ ୬୬–୮୭ : ଦ୍ୱାରକାର ନାରୀମାନଙ୍କ ଦର୍ଶନ ଓ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ମାତାମାନଙ୍କ ସହିତ ମିଳନ ।
• ପଦ ୮୮–୧୧୭ : ନିଜ ଗୃହକୁ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ, ପତ୍ନୀମାନଙ୍କ ସହିତ ମିଳନ ଓ ଅଧ୍ୟାୟର ସମାପ୍ତି ।

ମୂଳ ଗ୍ରନ୍ଥ ପଢ଼ିବା ପାଇଁ : ଅତିବଡ଼ୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସଙ୍କ ଓଡ଼ିଆ ଭାଗବତ — ପ୍ରଥମ ସ୍କନ୍ଧ, ଏକାଦଶ ଅଧ୍ୟାୟ⁠ । ଉପରୋକ୍ତ ପଦ-ସଂଖ୍ୟା ଓ ଘଟଣାକ୍ରମ ଏହି ମୂଳ ପାଠ ସହିତ ମେଳ କରି ଦିଆଯାଇଛି ।

ଏହି ଲେଖାଟି ମୂଳ ଓଡ଼ିଆ ଭାଗବତର କାହାଣୀକୁ ସରଳ ଗଦ୍ୟରେ ପୁନଃକଥନ କରୁଛି । ଏଠାରେ ଥିବା ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ବ୍ୟାଖ୍ୟା ଓ ପ୍ରାର୍ଥନାଗୁଡ଼ିକ ଲେଖକଙ୍କ ନିଜସ୍ୱ ରଚନା; ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସଙ୍କ ମୂଳ ପଦ ବୋଲି ଧରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ ।

ଆଗାମୀ ଭାଗ – ୨୪ : ପ୍ରଥମ ସ୍କନ୍ଧର ଦ୍ୱାଦଶ ଅଧ୍ୟାୟ — ଉତ୍ତରାଙ୍କ ଗର୍ଭରେ ପରୀକ୍ଷିତଙ୍କ ରକ୍ଷା, ପରୀକ୍ଷିତଙ୍କ ଜନ୍ମ ଓ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ କୃପାର ଅଦ୍ଭୁତ କାହାଣୀ ।