ସେହି ଅଦୃଶ୍ୟ ସଂକେତ ଓ ଜଣେ ପାଗଳ ପାଇଲଟ୍
ତପନ କୁମାର ନାୟକ
ସମୟ ପ୍ରାୟ ୧୯୪୦ ଦଶକର କଥା। ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ଚାଲିଥାଏ। ଚାରିଆଡ଼େ ବାରୁଦର ଗନ୍ଧ ଆଉ ମୃତ୍ୟୁର ଭୟ। ସେତେବେଳେ ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଯୁବକ ବ୍ରିଟିଶ ରୟାଲ ଏୟାରଫୋର୍ସରେ ପାଇଲଟ୍ ଥାନ୍ତି। ତାଙ୍କର କାମ ଥିଲା ଯୁଦ୍ଧ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ରସଦ ଓ ସାମଗ୍ରୀ ପହଞ୍ଚାଇବା।
ଦିନେ ସେହି ଯୁବକ ଜଣଙ୍କୁ ଏକ ଗୁପ୍ତ ଓ ଅତି ବିପଜ୍ଜନକ ମିଶନ ଦିଆଗଲା। ତାଙ୍କୁ ଏକ ଏପରି ଅଞ୍ଚଳ ଉପରେ ବିମାନ ଉଡ଼ାଇବାକୁ ପଡ଼ିବ, ଯେଉଁଠି ଶତ୍ରୁ ପକ୍ଷର କେହି ବି ବିମାନ ଦେଖିଲେ ତାକୁ ତୁରନ୍ତ ଖସାଇ ଦେବାର ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଥିଲା। କିନ୍ତୁ ସେହି ଅଞ୍ଚଳରେ କିଛି ଭାରତୀୟ ସୈନ୍ୟ ଫସି ରହିଥିଲେ, ଯେଉଁମାନଙ୍କ ପାଖରେ ଖାଦ୍ୟ ଓ ମେଡିସିନ୍ ପହଞ୍ଚାଇବା ନିହାତି ଜରୁରୀ ଥିଲା।
ସେହି ଯୁବକ ଜଣକ ନିଜ ବିମାନ ଧରି ଆକାଶକୁ ଉଡ଼ିଲେ। ହଠାତ୍ ତାଙ୍କ ବିମାନର ଗୋଟିଏ ଇଞ୍ଜିନରେ ଖରାପ ଦେଖାଦେଲା। ପାଖରେ ଥିବା ସହକାରୀ ପାଇଲଟ୍ କହିଲେ, “ସାର୍, ଆମକୁ ଫେରିଯିବା ଉଚିତ୍, ନଚେତ୍ ଆମେ ମରିଯିବା।”
ସେହି ଡେଙ୍ଗା ଯୁବକ ଜଣକ ହସିଦେଇ କହିଲେ, “ମୃତ୍ୟୁ ତ ଦିନେ ନା ଦିନେ ଆସିବ, କିନ୍ତୁ ଆଜି ମୋ ଭାଇମାନେ ଭୋକରେ ମରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହଁନ୍ତି।” ସେ ଏକାକୀ ନିଜ ଜୀବନକୁ ବାଜି ଲଗାଇ ସେହି ନିଆଁ ଲାଗିଥିବା ବିମାନକୁ ଏପରି ଭାବେ ଉଡ଼ାଇଲେ ଯେ ଶତ୍ରୁ ପକ୍ଷର ରାଡାର୍ ବି ତାଙ୍କୁ ଧରିପାରିଲା ନାହିଁ। ସେ ସଫଳତାର ସହ ସାମଗ୍ରୀ ପହଞ୍ଚାଇ ଫେରିଲେ।
ତାଙ୍କର ଏହି ‘ପାଗଳାମି’ ଦେଖି ବ୍ରିଟିଶ ଅଫିସରମାନେ ମଧ୍ୟ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଯାଇଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ସେହି ଘଟଣାର ଅସଲ ମଜା ସେତିକିରେ ଶେଷ ହୋଇନଥିଲା।
ବହୁ ବର୍ଷ ପରେ, ଯେତେବେଳେ ସେହି ବ୍ୟକ୍ତି ଜଣକ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହେଲେ, ଦିନେ ଜଣେ ସାମ୍ବାଦିକ ତାଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, “ସାର୍, ଆପଣଙ୍କୁ ମୃତ୍ୟୁକୁ ଭୟ ଲାଗେ ନାହିଁ?”
ସେ ବ୍ୟକ୍ତି ଜଣକ ନିଜ ଗମ୍ଭୀର କଣ୍ଠରେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, “ମୁଁ ସେଦିନ ଆକାଶରୁ ବିମାନରେ ଖାଲି ଖାଦ୍ୟ ପକାଇ ନଥିଲି, ବରଂ ନିଜ ହାତରେ ଏକ ଚିଠି ଲେଖି ପକାଇଥିଲି ଯେଉଁଥିରେ ଲେଖାଥିଲା— ‘ଡର ନାହିଁ, ତୁମ ସହିତ ଏହି ଓଡ଼ିଆ ପୁଅ ଅଛି’।”
ଆପଣ ଜାଣିଛନ୍ତି କି, ସେହି ‘ପାଗଳ ପାଇଲଟ୍’ ଜଣକ କିଏ ଥିଲେ? ସେ ଥିଲେ ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କର ପ୍ରିୟ ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ।
କିନ୍ତୁ ସବୁଠୁ ବଡ଼ କଥା ହେଉଛି, ସେହି ଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ବିଜୁ ବାବୁ କେବଳ ଭାରତୀୟ ନୁହେଁ, ବରଂ ବ୍ରିଟିଶ୍ ବିମାନରେ ଯାଇ ରୁଷିଆର ସୈନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସାହାଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ଏବଂ ରୁଷିଆ ସରକାର ତାଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମ୍ମାନରେ ସମ୍ମାନିତ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲେ। ସେ ସାରା ବିଶ୍ୱରେ ଏକମାତ୍ର ବ୍ୟକ୍ତି ଯିଏ ୩ଟି ଭିନ୍ନ ଦେଶର (ଭାରତ, ଇଣ୍ଡୋନେସିଆ ଓ ରୁଷିଆ) ସମ୍ମାନ ପାଇଛନ୍ତି।
ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଆକାଶ କେବଳ ଏକ ରାସ୍ତା ନଥିଲା, ବରଂ ନିଜ ସାହସ ଦେଖାଇବାର ଏକ ଖୋଲା ପଡ଼ିଆ ଥିଲା।